Ο ανιψιός του Ραμώ


φωτ. Το Cafe de la Regence την ώρα που παίζεται το ματς Στάουντον – Σεντ Αμάν, Δεκέμβριος του 1843. Εικαστική απεικόνιση του Ζαν-Ανρί Μαρλέ.

Ο Ντενί Ντιντερό (1713 – 1784) έγραψε στο τέλος του 18ου αιώνα (θεωρείται ότι ολοκληρώθηκε μετά το 1772) τον Ανιψιό του Ραμώ, έργο μοναδικό και πρωτοποριακό για την εποχή του, το οποίο δημοσιεύθηκε πλήρως μόλις το 1890 μετά την τυχαία ανεύρεση του πρωτότυπου χειρογράφου σε ένα παλαιοβιβλιοπώλη του Σηκουάνα, καθώς μέχρι τότε μόνο αποσπάσματα είχαν δημοσιευθεί μετά το θάνατο του Ντιντερό το 1805.

Το έργο ξεκινάει στο περίφημο καφενείο της Ρεζάνς, το οποίο ήταν το σκακιστικό κέντρο της Ευρώπης τον 18ο αιώνα, όπου μαζεύονταν οι καλύτεροι παίκτες του κόσμου για να παίξουν σκάκι:

******** Αν ο καιρός παραείναι κρύος ή βροχερός, χώνομαι στο καφενείο της Ρεζάνς και διασκεδάζω κοιτάζοντας αυτούς που παίζουν σκάκι. Το Παρίσι το μόνο μέρος στον κόσμο και το καφενείο της Ρεζάνς το μόνο μέρος στο Παρίσι που παίζεται το καλύτερο σκάκι. Εκεί ακριβώς, στου Ρεύ, πάνε και ρίχνονται στο παιχνίδι ο Λεγκάλ με τη βαθιά σκέψη, ο πανέξυπνος Φιλιντόρ και ο Μαγιό ο αχτύπητος. Εκεί βλέπεις τα πιο εκπληκτικά χτυπήματα κι ακούς τις πιο ανόητες συζητήσεις. Γιατί, όπως μπορεί να είσαι ευφυής και μέγας σκακιστής σαν τον Λεγκάλ, μπορεί να είσαι μέγας σκακιστής κι ανόητος, όπως ο Φουμπέρ και ο Μαγιό.
Ένα βράδυ που ήμουν εκεί και κοίταζα πολύ, μιλούσα λίγο κι άκουγα όσο γινότανε πιο λίγο ήρθε και μου ‘πιασε κουβέντα ένας από τους πιο παράξενους ανθρώπους αυτού του τόπου, όπου δόξα σοι ο Θεός, έχουμε μπόλικους….
…Με πλησιάζει, λοιπόν, ο ανιψιός. «Αχά! Εδώ μου είστε, κύριε φιλόσοφε; Και τι κάνετε εδώ μέσα μ’ όλους αυτούς τους τεμπέληδες; Χάνετε και σεις τον καιρό σας σπρώχνοντας ξύλα;» Τα λέει έτσι για να δείξει ότι περιφρονεί το σκάκι και το τάβλι.
ΕΓΩ
Όχι, μα όταν δεν έχω να κάνω κάτι καλύτερο, διασκεδάζω κοιτάζοντας για λίγο αυτούς που ξέρουν να τα σπρώχνουνε καλά.
ΕΚΕΙΝΟΣ
Τότε διασκεδάζετε πολύ σπάνια, Εκτός από τον Λεγκάλ και τον Φιλιντόρ, οι άλλοι είναι άσχετοι.
ΕΓΩ
Τι λες για τον κύριο Ντεμπισύ;
ΕΚΕΙΝΟΣ
Ότι ξέρει από σκάκι όσο κι η δεσποινίς Κλαιρόν από ηθοποιία. Κι οι δυο τους παίζουν όπως έμαθαν.
ΕΓΩ
Είσαι δύσκολος. Βλέπω πως παραδέχεσαι μόνο αυτούς που ξεχωρίζουν.
ΕΚΕΙΝΟΣ
Ναι, αλλά μόνο στο σκάκι, στο τάβλι, στην ποίηση, στη μουσική κι άλλες τέτοιες ανοησίες. Τι προσφέρει η μετριότητα σ’ αυτού του είδους τα πράγματα;
ΕΓΩ
Μάλλον έχεις δίκιο. Όμως, πάρα πολλοί άνθρωποι πρέπει να δουλεύουν συστηματικά σ’ ένα είδος, για να μπορέσει μέσα από τους πολλούς να ξεπεταχτεί κάποτε η μεγαλοφυΐα. Αυτός είναι ένας στο εκατομμύριο. Ας αλλάξουμε, όμως, συζήτηση…

* Το απόσπασμα από τον Ανιψιό του Ραμώ: Ντενί Ντιντερό, Ο ανιψιός του Ραμώ, μετάφραση Σάσα Τσακίρη, εκδόσεις Καστανιώτη 2002, σελ. 21 επ.

* Περιλαμβάνεται στην ανθολογία του Γιάννη Αντωνιάδη, Σκάκι και Λογοτεχνία, IANOS 2013


Σχόλιο (1)

One Comment on “Ο ανιψιός του Ραμώ”

  1. Elliott

    Ντιντερό – πολύτιμο κείμενο!

     

Το σχόλιό σας

  • Στις Καρτέλες

    Στις Καρτέλες

    Προσθήκες/ανανεώσεις στις μόνιμες κόκκινες καρτέλες (τις βρίσκετε στο πάνω μέρος του σάιτ, όπως δείχνει η μικρογραφία):

    9 Οκτ. --- Φωτοροή (καινούργια καρτέλα): προστέθηκε μια σκακιστική φωτογραφία επικαιρότητας.

    28 Οκτ. --- Ζωντανές Μεταδόσεις: προστέθηκε σκακιέρα ζωντανής μετάδοσης του Ευρωπαϊκού Πρωταθλήματος Εθνικών Ομάδων (Κρήτη). Ώρα έναρξης των γύρων: 3.00 μ.μ.

    12 Νοε. --- Προσωπικές Σημειώσεις: προστέθηκε η σημείωση 25 "Το πρόβλημα Σπινόζα".

    17 Νοε. --- Στιγμές: προστέθηκαν δυο νέες καταχώρησεις.

    Στη Θέση Ημέρας προστίθεται καθημερινά αυτόματα ένα σκακιστικό πρόβλημα και στη σελίδα The Puzzles Page θέσεις από πρακτικές παρτίδες αλλά χωρίς τακτή περιοδικότητα.

  • Να ‘μαστε πάλι εδώ

    Να ‘μαστε πάλι εδώ

    Οι αλλαγές στο skakistiko από τις 13 Ιουλίου 2017 στην ανάρτηση ΕΔΩ

  • ΤΡΕΧΟΝΤΑ ΤΟΥΡΝΟΥΑ

    * 166ο Όπεν Αμπελοκήπων (κάθε Τετάρτη) 01.11.17 – 13.12.17

    chesssquare-club.com

    * Εορταστικό Όπεν Chess Square (κάθε Σάββατο) 04.11.17 – 16.12.17

    chesssquare-club.com

    * 52ο Πρωτάθλημα Πειραιά εις μνήμην Στέλιου Ψάρρα 04.11.17 – 10.12.17

    προκήρυξη chess-results

    * 4ο Όπεν “Συνεργασία” 6.11.17 – 18.12.17 (κάθε Δευτέρα)
    galanoschess.gr

    * 14ο Όπεν ΣΟΠ-ΣΜΑΟΚ σε μνήμη Π. Αναιρούση 14.11.17 – 19.12.17 (κάθε Τρίτη)
    athenschess.gr chess-results

    * 24ο Όπεν Περιστερίου 14.11.17 – 26.12.17
    soperisteriou.gr chess-results

  • ΠΡΟΣΕΧΗ ΤΟΥΡΝΟΥΑ

    * 4ο ΔΤ Βαρδάρης 15.02.18 – 19.02.18
    vardaris.com

  • ΤΕΛΕΙΩΣΑΝ

  • Skakistiko στο Facebok

  • Σκακιστικοί Ιστότοποι

    Σκακιστικοί Ιστότοποι

    Νέα ιστοσελίδα με πλήθος ασκήσεων (συνδυασμών και φινάλε), που προέρχονται όλες από την αγωνιστική πρακτική και κατά κανόνα έχουν παιχτεί πρόσφατα. Ανανεώνεται διαρκώς. Σε beta μορφή για την ώρα καθώς ο δημιουργός Μάρτιν Μπένεντικ σκοπεύει να την κάνει πληρέστερη και με πολλαπλές δυνατότητες. Ο σύνδεσμος: https://chesspuzzle.net

  • Σκακιστικά Βιβλία

    Σκακιστικά Βιβλία

    Romain Edouard - The Chess Manual of Avoidable Mistakes: Test Yourself

    Ο Γάλλος gm Ρομέν Εντουάρ (είχε αγωνιστεί μια χρονιά στο διασυλλογικό Α' εθνικής με τον ΝΟ Καλαμάτας) έχει εκδώσει πρόσφατα αξιόλογες δουλειές με προπονητικό ενδιαφέρον. Στο βιβλίο που προτείνεται, εισέρχεται βαθύτερα στις αιτίες που προκαλούν τα λάθη και τις αβλεψίες στις πρακτικές παρτίδες. Ο σκελετός παρουσίασης της ύλης είναι τεστ με διαγράμματα, όπου στις λύσεις ο συγγραφέας αναπτύσσει τα συμπεράσματά του. Σύνδεσμος amazon ΕΔΩ

  • Στατιστικά

    • 4,670,187 μεμονωμένα κλικ από 1/1/2012
  • Who's Online

    38 visitors online now
    31 guests, 7 bots, 0 members