Ο Μιγκέλ Νάιντορφ, ο Μπόμπι Φίσερ και τρία κορίτσια με μίνι φούστες σε φωτογραφία που πιστεύεται πως τραβήχτηκε το 1970, στο Μπουένος Άιρες. Ο Αργεντινός GM δείχνει να αισθάνεται πολύ πιο άνετα με την ωραία παρέα από τον Αμερικανό πρωταθλητή. Η κοπέλα που βρίσκεται ανάμεσα στους δυο σκακιστές είναι μια από τις κόρες του ντον Μιγκέλ. Στη σκακιστική ολυμπιάδα του 1939, στο Μπουένος Άιρες, άλλαξε η ζωή του Νάιντορφ. Κατά τη διάρκεια των αγώνων τα χιτλερικά στρατεύματα εισβάλουν στην Πολωνία, ήταν η αρχή του δεύτερου παγκοσμίου πολέμου. Εβραίος της Πολωνίας, έκρινε πως δεν θα μπορούσε να γυρίσει πια στην Ευρώπη, έμεινε στην Αργεντινή και έλαβε την υπηκόοτητα. Η πρώτη του σύζυγος, η κόρη που είχε αποκτήσει με εκείνην, οι γονείς του και τα αδέλφια του χάθηκαν στα κρεματόρια. Δραστηροποιήθηκε ως επιχειρηματίας, απέκτησε μεγάλη περιουσία, ήταν ένας αλέγκρο και πλακατζής άνθρωπος, με πολλούς γύρω του που τον παρεξηγούσαν, αλλά σίγουρα χωρίς εχθρούς.

Λιγότερο γνωστό είναι πως υπήρξε εξαιρετικά γενναιόδωρος, βοήθησε οικονομικά μερικούς Αργεντινούς σκακιστές που δεν είχαν την δυνατότητα να ταξιδέψουν στο εξωτερικό για αγώνες και πως κάλυψε αρκετές φορές τα έξοδα της εθνικής ομάδας της νέας του πατρίδας για συμμετοχή σε ολυμπιάδες. Παρόλο που το περίφημο σύστημα της σικελικής με 5…α6 φέρει το όνομά του, δεν ήταν ισχυρός θεωρητικός του σκακιού, ούτε το σύστημα επινόησή του. Η γνώση του για τα ανοίγματα, σε σχέση με τη δυναμικότητά του, ήταν ελλειπής και ο Νάιντορφ βασιζόταν κυρίως για την προετοιμασία του στις αναλύσεις του φίλου του, Χούλιο Μπολμποχάν.
Ικανότατος και στο «τυφλό παιχνίδι», έγραψε ιστορία με την επίδειξη τυφλού σιμουλτανέ στο Σάο Πάολο, στις 25 Ιανουαρίου του 1947 (+39 = 4 – 2). Το 1950, κατέρριψε το δικό του ρεκόρ, με σιμουλτανέ σε 250 σκακιέρες (+226 = 14 – 10). Αντιμετώπιζε με επιτυχία τους μεγάλους Σοβιετικούς της εποχής (Μποτβίνικ, Κέρες, Σμίσλοβ κ.ά) και για πολλά χρόνια πρέπει να ήταν ο ισχυρότερος παίκτης του δυτικού κόσμου (μαζί με τον Ρεσέβσκι – επίσης πολωνικής καταγωγής!).


Εδώ, η ιστορική φωτογραφία του Μιγκέλ Νάιντορφ, με τον κομαντάντε Τσε Γκεβάρα στην Αβάνα. Είχε συναντηθεί ακόμη με τον Νικίτα Χρουτσόφ, με τον Τίτο, με τον Φιντέλ Κάστρο. Ο Νάιντορφ έπαιζε σκάκι για πάνω από 60 χρόνια και κέρδισε 52 διεθνή τουρνουά. Μιλούσε άπταιστα 8 γλώσσες. Μετείχε σε 11 Ολυμπιάδες με την Αργεντινή και σε 2 Ολυμπιάδες με την Πολωνία. Τον θυμάμαι, πολύ χαρακτηριστικά, στην Ολυμπιάδα του 1988 στη Θεσσαλονίκη, όπου συνόδευε ως προπονητής, τη νεαρή τότε διεθνή μετρ Κλαούντια Αμούρα, βλέποντας από απόσταση, αλλά με προσήλωση και αγωνία, όλες τις παρτίδες της.


Έφυγε από τη ζωή to 1997, σε ηλικία 87 ετών, σε νοσοκομείο της Μάλαγα, στην Ισπανία. Ζήτησε να ταφεί στο εβραϊκό νεκροταφείο του Μπουένος Άιρες, δίπλα στη δεύτερη σύζυγό του, η οποία είχε πεθάνει σε ηλικία 56 ετών. Στην επιτάφια πλάκα υπάρχει και το λατινικό του όνομα Μιγκέλ και το πρώτο του, το Μοσέ. Κατά την επιθυμία που εξέφρασε, είναι χαραγμένη η φράση «ένας άνθρωπος που ήξερε να ζει».

Δυο προτεινομένα βιβλία:

Miguel Najdorf – Zurich 1953: 15 Contenders for the World Chess Championship
Το βιβλίο του Νάιντορφ για το ιστορικό τουρνουά των διεκδικητών της Ζυρίχης έχει μείνει στην παρασκιά εξαιτίας του μνημειώδους αντίστοιχου βιβλίου του Μπρονστάιν. Στον ισπανόγλωσσο κόσμο όμως ήταν για δεκαετίες σημείο αναφοράς στη σκακιστική βιβλιογραφία. Μεταφράστηκε στα αγγλικά μόλις το 2010 και περιλαμβάνει όλες τις παρτίδες αναλυμένες από τον Νάιντορφ με ευχάριστη γραφή και πολλά άλλα στοιχεία για τη Ζυρίχη του 1953. Λινκ στο amazon.


Tomasz Lizzsowski – Najforf Life and Games
Ωραιότατο βιογραφικό βιβλίο για τον Νάιντορφ που εκδόθηκε το 2005. Περιλαμβάνονται ιστορικά στοιχεία και οι 130 καλύτερες παρτίδες του (με σχόλια που είναι βασισμένα στις δικές του δημοσιευμένες αναλύσεις σε περιοδικά). Ακόμη, παράρτημα με συνδυασμούς του Νάιντορφ. Λινκ στο amazon.

*** Η ανάρτηση αποτελεί συγκέντρωση παλιότερων για τον Νάιντορφ. ***